ความเสี่ยง · เหรียญคงที่

เหรียญคงที่ปลอดภัยจริงไหม · 4 ความเสี่ยงที่ต้องรู้

คนเรียกมัน "ดอลลาร์ดิจิทัล" แต่ผู้ใช้ในไทยส่วนใหญ่ไม่ได้รู้ว่าความเสี่ยงจริง ๆ มีอะไรบ้าง บทความนี้แยก 4 ความเสี่ยงหลัก พร้อมตัวอย่างจากเหตุการณ์จริง USDC ช่วง SVB ล่ม Luna UST และ BUSD รวมถึงมุมมองของ ก.ล.ต. ไทยและ ธปท.

เขียนโดย ลูเวิน · Lu Wen
เผยแพร่ 2026-05-21 · แก้ไข 2026-09-29 · 2,200 คำ · อ่าน 16 นาที

คำถามแรก ปลอดภัย "เมื่อเทียบกับอะไร"

ก่อนตอบว่าปลอดภัยหรือไม่ ต้องถามกลับว่าเทียบกับอะไร

คำว่า "ปลอดภัย" ขึ้นกับมุมมอง บทความนี้คุยเรื่องความเสี่ยงเฉพาะที่นักลงทุนไทยจะเจอ ไม่ใช่การประกาศว่า "เหรียญคงที่ดีหรือเลว"

ความเสี่ยง 1 ผู้ออกล้มละลาย

USDT (Tether)

Tether ผู้ออก USDT ตั้งอยู่ใน British Virgin Islands กฎหมายที่นั่นทำให้กระบวนการล้มละลายแตกต่างจากในสหรัฐ ผู้ถือ USDT ไม่ได้รับการคุ้มครองโดย FDIC หรือหน่วยงานคุ้มครองเงินฝากใด ๆ

ในปี 2021 New York Attorney General ปรับ Tether 18.5 ล้านดอลลาร์ ฐานให้ข้อมูลเกี่ยวกับสำรองไม่ครบ ตั้งแต่นั้น Tether ปรับปรุงการเปิดเผยข้อมูล แต่ยังไม่มี audit เต็มจากบริษัท Big Four (Deloitte PwC EY KPMG)

ในกรณีที่ Tether ล้มจริง ผู้ถือ USDT ต้องผ่านกระบวนการชำระบัญชี อาจใช้เวลานาน และอาจได้คืนไม่ครบ Tether รายงานว่ามีกำไรจากดอกเบี้ยพันธบัตรรัฐบาลที่ถือเป็นสำรอง แต่กำไรของผู้ออกไม่ได้รับประกันว่าผู้ถือจะแลกคืนได้ครบในช่วงวิกฤต

USDC (Circle)

Circle อยู่ในสหรัฐ ภายใต้กฎหมายของรัฐนิวยอร์กและกลาง สำรองส่วนใหญ่ในรูป T-bill ที่เก็บใน Circle Reserve Fund ที่ BlackRock จัดการ ในกรณี Circle ล้ม สำรองที่อยู่ใน BlackRock fund แยกจากทรัพย์สินของ Circle ตามกฎหมาย Investment Company Act ของสหรัฐ

ความเสี่ยงต่ำกว่า USDT ในด้านนี้ แต่ยังมีความเสี่ยงเรื่องการเข้าถึงสำรองในช่วงล้มละลาย ที่อาจใช้เวลาและไม่ได้แลกได้ 1 ต่อ 1 ในทันที

ตัวอย่างที่เคยเกิด

UST/Luna เหตุการณ์ปี 2022 Terraform Labs ออก UST ที่ใช้กลไกอัลกอริทึม ระบบล้มและ UST หลุดจาก 1 ดอลลาร์ลงไปมากภายในไม่กี่วัน Do Kwon ถูกดำเนินคดีในสหรัฐ ส่วนการชดเชยผู้เสียหายเป็นกระบวนการแยกที่ใช้เวลานาน

BUSD เดือนกุมภาพันธ์ 2023 NYDFS สั่ง Paxos หยุดออก BUSD ใหม่ Binance ค่อย ๆ เลิกใช้ BUSD ในเดือนธันวาคม 2023 BUSD ที่ออกอยู่แล้วยังแลกกับผู้ออกได้ตามเงื่อนไขของ Paxos แต่ขนาดตลาดลดลงเรื่อย ๆ ผู้ถือควรตรวจสอบเงื่อนไขการแลกคืนล่าสุดจากหน้าเว็บของผู้ออก

ความเสี่ยง 2 ธนาคารที่เก็บสำรองล่ม

กรณีศึกษา SVB มีนาคม 2023

Silicon Valley Bank ในแคลิฟอร์เนียล่มในวันที่ 10 มีนาคม 2023 Circle เปิดเผยว่ามีสำรอง 3,300 ล้านดอลลาร์ค้างใน SVB คิดเป็น ~8% ของสำรอง USDC ทั้งหมด USDC หลุดต่ำกว่า 1 ดอลลาร์ในช่วงสุดสัปดาห์นั้น

เหตุการณ์จบเร็วเพราะในวันที่ 12 มีนาคม 2023 กระทรวงการคลังสหรัฐ Fed และ FDIC ประกาศคุ้มครองผู้ฝากเงินทุกรายของ SVB (แถลงการณ์ร่วม) ถ้าไม่มีการตัดสินใจนี้ Circle อาจเสียสำรองบางส่วน และ USDC อาจไม่กลับมาที่ 1 ดอลลาร์เร็วขนาดนั้น การคุ้มครองนี้เป็นของผู้ฝากเงินธนาคาร ไม่ใช่ประกันเหรียญคงที่

หลังเหตุการณ์

แถลงการณ์ของ Circle ในช่วงเหตุการณ์กล่าวถึง BNY Mellon และ BlackRock ในฐานะผู้เก็บรักษาและผู้จัดการสำรอง การกระจายธนาคารช่วยลดการพึ่งพาธนาคารเดียว แต่ไม่ได้ทำให้ความเสี่ยงหายไป ควรดูการกระจายสำรองฉบับล่าสุดจากหน้าความโปร่งใสของผู้ออกเอง

Tether ก็พึ่งพาธนาคารและผู้เก็บรักษาทรัพย์สินเช่นกัน รายชื่อคู่สัญญาและสัดส่วนล่าสุดต้องดูจากรายงานของ Tether เอง

ในไทย

ในไทย กระดานที่ได้รับใบอนุญาตต้องแยกทรัพย์สินของลูกค้าออกจากทรัพย์สินของบริษัทตามเกณฑ์ของ ก.ล.ต. ถ้ากระดานมีปัญหา การได้เงินคืนยังขึ้นกับกระบวนการทางกฎหมายและอาจใช้เวลา

เหรียญคงที่ที่ฝากไว้ในกระดาน ถ้ากระดานล้มหรือระงับการถอน อาจต้องรอกระบวนการชำระบัญชี เหตุการณ์ Zipmex ระงับการถอนในปี 2022 เป็นตัวอย่างว่าความเสี่ยงของกระดานแยกจากความเสี่ยงของผู้ออกเหรียญ

ความเสี่ยง 3 กฎหมายเปลี่ยน

มุมมองยุโรป MiCA

กฎ Markets in Crypto-Assets Regulation (MiCA) ที่บังคับใช้เต็มในยุโรปตั้งแต่เดือนธันวาคม 2024 กำหนดให้เหรียญคงที่ที่เทรดในกระดานยุโรปต้องได้ใบอนุญาต E-money Token

Circle ขอใบอนุญาตในฝรั่งเศสและได้รับการอนุมัติในเดือนกรกฎาคม 2024 USDC จึงยังเทรดได้ในยุโรป ส่วน USDT ไม่ได้ขอใบอนุญาตภายใต้ MiCA กระดานที่ให้บริการในยุโรปจึงจำกัดหรือตัดคู่ USDT สำหรับผู้ใช้ในยุโรป รายละเอียดและวันที่ให้ดูประกาศของแต่ละกระดาน

คนไทยที่ใช้กระดานยุโรป (เช่นย้ายไปอยู่ยุโรป) เจอผลกระทบนี้โดยตรง

มุมมองสหรัฐ

สหรัฐมีกฎหมายกำกับเหรียญคงที่ระดับรัฐบาลกลาง ที่เน้นคุณภาพของทรัพย์สินสำรองและการเปิดเผยข้อมูลสำรองอย่างสม่ำเสมอ ผู้ออกที่ไม่เข้าเกณฑ์อาจถูกจำกัดการให้บริการในตลาดสหรัฐ ผู้ถือควรติดตามว่าเหรียญที่ตัวเองใช้อยู่ในสถานะไหนจากประกาศของผู้ออกและหน่วยงานกำกับ

มุมมอง ก.ล.ต. ไทย

ก.ล.ต. ไทยอนุญาตให้กระดานที่มีใบอนุญาตนำเหรียญคงที่บางตัวมาเทรดได้ รายชื่อล่าสุดให้ดูจากประกาศของ ก.ล.ต. และหน้าเว็บของกระดาน นอกจากนี้ตั้งแต่ปี 2022 มีเกณฑ์ห้ามผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลสนับสนุนการใช้คริปโตเป็นสื่อกลางชำระค่าสินค้าและบริการ ส่วนการเทรดและถือเป็นทรัพย์สินยังทำได้

มุมมอง ธปท.

ธปท. มีท่าทีระมัดระวังเรื่องการใช้สินทรัพย์ดิจิทัลเพื่อชำระเงิน โดยเฉพาะเหรียญที่ผูกค่ากับเงินบาท เพราะเกี่ยวข้องกับเสถียรภาพของระบบการเงิน

ความเสี่ยง 4 ปัญหาเทคนิคและการดูแลกระเป๋า

สัญญาอัจฉริยะมีบั๊ก

USDT และ USDC ใช้สัญญาอัจฉริยะแบบ upgradeable ผู้ออกสามารถเปลี่ยน logic ได้ ในประวัติยังไม่มีเหตุการณ์บั๊กร้ายแรง แต่ความเสี่ยงทางทฤษฎียังอยู่

สัญญาของ USDC บน Ethereum มีฟังก์ชัน "blacklist" Circle สามารถ freeze ที่อยู่ใดก็ได้ตามคำสั่งของหน่วยงานกำกับ USDT บน Ethereum ก็มีฟังก์ชันเดียวกัน ถ้าที่อยู่ของคุณถูก blacklist เหรียญในที่อยู่นั้นใช้ไม่ได้

โอนผิดเชน

ความผิดพลาดที่พบบ่อยที่สุดในการใช้งานจริง ผู้ใช้โอน USDT TRC20 ไปยังที่อยู่ ERC20 หรือโอนข้ามเชนผิด เหรียญหายไป

ถ้าปลายทางเป็นกระดาน ให้แจ้ง transaction hash กับ support ทางการ การกู้คืนขึ้นกับการควบคุมกุญแจ เครือข่าย และนโยบายของกระดาน หากเป็นวอลเล็ตส่วนตัวที่คุณคุมกุญแจบนเครือข่ายนั้นได้ อาจเพียงต้องเลือกเครือข่ายหรือเพิ่มโทเคนให้ถูกต้อง แต่ถ้าส่งไปยังที่อยู่ที่ไม่มีใครคุมกุญแจได้ โอกาสกู้คืนต่างออกไปมาก อย่าส่ง seed phrase ให้ผู้ที่อ้างว่าช่วยกู้เหรียญ

กระเป๋าถูกแฮก phishing

ถ้าใครได้ private key ของกระเป๋าคุณ สามารถโอน USDT ออกได้ทันที ไม่มีระบบยืนยันแบบ 2FA เหมือนธนาคาร

วิธีการขโมยที่พบบ่อย

ป้องกัน SIM swap

ถ้าบัญชีกระดานใช้ 2FA ผ่าน SMS ผู้ที่ขโมยซิมได้อาจเข้าบัญชีได้ ควรเปลี่ยนไปใช้แอปยืนยันตัวตนแบบ TOTP (เช่น Google Authenticator) และตั้งรหัสป้องกันการเปลี่ยนซิมกับค่ายมือถือถ้ามีบริการนี้

กระดานนำเหรียญมาเทรด ไม่ได้แปลว่ารับรองความปลอดภัย

การที่กระดานใดนำเหรียญมาให้เทรด ไม่ได้แปลว่าเหรียญนั้นปลอดภัย กระดานทำการตรวจสอบในระดับหนึ่ง แต่ไม่ใช่การรับรองว่าเหรียญจะมีค่า ในกรณีของเหรียญคงที่ ความเสี่ยงต่ำกว่า meme/utility coin มาก แต่ยังไม่ใช่ 0

ความเสี่ยงเฉพาะของคนไทยเพิ่มเติม

1 อัตราแลกเปลี่ยน USD/THB

ถ้าคุณซื้อ USDT ที่ราคา 35 บาท/USDT แล้ว 6 เดือนต่อมา USD/THB ลงเหลือ 32 บาท คุณ "เสียมูลค่า" ในรูปบาทเหรียญคงที่คงที่ในรูปดอลลาร์ ไม่ใช่บาท ความเสี่ยงนี้ไม่เคยพูดในวงการคริปโต แต่สำหรับคนไทยที่ใช้เงินบาทเป็นหลัก เป็นความเสี่ยงจริง

2 แยกเงินได้ที่ยกเว้นภาษีออกจากเงินได้อื่น

กฎกระทรวงฉบับที่ 126 ข้อ 2(109) ซึ่งเพิ่มโดยฉบับที่ 399 ยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาของผลประโยชน์ส่วนเกินเงินลงทุนจากการโอนคริปโทเคอร์เรนซีหรือโทเคนดิจิทัลในศูนย์ซื้อขาย ผ่านนายหน้า หรือให้แก่ผู้ค้าที่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายไทย สำหรับเงินได้ตั้งแต่ 1 มกราคม 2568 ถึง 31 ธันวาคม 2572 จึงไม่ใช่กำไรทุกครั้งต้องเสียภาษีขั้นบันได ค่าจ้าง ผลตอบแทน หรือธุรกรรมนอกเงื่อนไขต้องแยกตรวจ เก็บรายการและต้นทุนไว้เพื่ออธิบายสิทธิยกเว้นและเงินได้ส่วนอื่น

3 KYC/AML

การโอน USDT จากกระเป๋าส่วนตัวเข้า Bitkub ในจำนวนสูง อาจทำให้ Bitkub ถามที่มาของเงิน ตามมาตรการ AML ของ AMLO ถ้าตอบไม่ได้ บัญชีอาจถูก freeze ชั่วคราว

วิธีลดความเสี่ยง

1 กระจายผู้ออก

อย่าถือเฉพาะ USDT หรือเฉพาะ USDC แบ่งสัดส่วนตามความสะดวก แต่จำไว้ว่าสองเหรียญนี้อาจมีความเสี่ยงร่วมกันบางด้าน เช่น ธนาคาร กระดาน และสภาพตลาดดอลลาร์ จึงไม่ได้ป้องกันความเสี่ยงให้กันได้เสมอ

2 กระจายกระดาน

เปิดบัญชี Bitkub Bitazza และ Binance/OKX กระจายจำนวนตามวัตถุประสงค์ ในกรณีกระดานหนึ่งมีปัญหา (เช่น Zipmex 2022) ยังมีช่องทางอื่น

3 ใช้กระเป๋าส่วนตัวสำหรับเงินก้อนใหญ่

เงินก้อนที่ไม่ได้ใช้เทรด พิจารณาถอนออกจากกระดานไปยังกระเป๋าที่คุณคุม private key เอง เช่น Ledger Trezor หรือ MetaMask วิธีนี้ลดความเสี่ยงจากกระดาน แต่คุณต้องรับผิดชอบการเก็บกุญแจและ seed phrase เอง

4 อย่าฝากเงินที่จ่ายดอกเบี้ยสูงผิดปกติ

หลังบทเรียน Anchor (UST) Celsius BlockFi ยังมีผลิตภัณฑ์ที่ให้ดอกเบี้ยเหรียญคงที่สูงผิดปกติ ถ้าอธิบายไม่ได้ว่าผลตอบแทนมาจากไหน ให้ถือว่าเสี่ยง อัตราของผลิตภัณฑ์ใดก็ตามให้ดูตามที่หน้าผลิตภัณฑ์แสดงในขณะนั้น และอ่านเงื่อนไขการถอนก่อนฝาก

5 ตั้ง alert ราคา

ใช้ Coinbase TradingView หรือแอป Bitkub ตั้ง alert ที่ 0.99 0.98 ดอลลาร์ของ USDT/USDC ถ้าราคาลงต่ำกว่านี้ในรอบ 24 ชั่วโมง อาจมีสัญญาณ depeg

6 มีแผนล่วงหน้า

ในกรณี depeg ลึก ตัดสินใจล่วงหน้าว่าจะถือต่อ จะขาย จะซื้อเพิ่ม ผู้ตัดสินใจในจังหวะ panic มักเสียมากกว่าได้

คำตอบสำหรับคำถาม "ปลอดภัยจริงไหม"

เหรียญคงที่ "ปลอดภัยพอ" สำหรับการใช้งานทั่วไป พักเงินระหว่างเทรด รับงานฟรีแลนซ์ ส่งเงินข้ามประเทศ โดยเฉพาะเมื่อใช้ผ่านกระดานที่ได้รับใบอนุญาต แต่ก็ยังไม่มีการคุ้มครองแบบเงินฝากธนาคาร

เหรียญคงที่ "ไม่ปลอดภัยพอ" สำหรับการเก็บเงินก้อนใหญ่ระยะยาวเป็นเงินเกษียณ เพราะไม่มี DPS/FDIC ไม่มี audit ที่ระดับธนาคารใหญ่ ความเสี่ยงสะสมระยะยาวสูงกว่าเงินฝาก

คำตอบสุดท้าย ใช้ในจำนวนที่ยอมเสียได้ กระจายความเสี่ยง และอย่าใส่เงินทั้งชีวิตในเหรียญคงที่ตัวเดียว

สรุป

4 ความเสี่ยงของเหรียญคงที่ คือ ผู้ออกล้ม ธนาคารล่ม กฎหมายเปลี่ยน เทคนิคพัง ทุกความเสี่ยงเคยเกิดในประวัติ ผู้ใช้ในไทยที่อยากใช้เหรียญคงที่ต้องเข้าใจและลดความเสี่ยงด้วยการกระจาย ผู้ออก กระดาน และวิธีเก็บ และใช้ในจำนวนที่ยอมเสียได้

อ่านต่อ USDC หลุดแพ็กช่วง SVB ล่ม และ Luna UST ล่ม